|
Theo phương hướng dạy/học ngoại ngữ Anh, người giảng viên ý thức được là trong nhà trường Cao đẳng hay Đại học, người sinh viên cần được ‘luyện’ không những tiếng Anh chung (General English), mà còn phải được ‘học’ ‘tiếng Anh chuyên’ (English for Special Purposes), để có khả năng dùng tiếng Anh trong cộng đồng công tác khi ra trường.
Ở Đại họcYersin, ngoài việc được tăng số tiết tiếng Anh trong toàn bộ khóa học, Khoa Ngoại Ngữ đã thiết kế khung hình 3.3.1 (3.3.1 Intruction Framework), với 3 học kỳ tiếng Anh chung, 3 học kỳ tiếng Anh chuyên, và 1 học kỳ luyện TOEIC.
Ở thời điểm hiện nay, đầu 2007, tiếng Anh chuyên đã được dạy học ở các lớp K1và K2, nên điều cần thiết với người giảng viên là có một khái niệm đúng về một nội dung giảng dạy thường được gọi là ‘dạy ngoại ngữ có nội dung (chuyên biệt)’- ‘Content- based Foreign Language Instruction’ (CBI).
Định nghĩa: CBI được hiểu là sự lồng ghép giảng dạy nội dung chuyên ngành, thí dụ: sinh học, du lịch, …, với Anh ngữ, coi tiếng Anh là phương tiện chuyển tải nội dung chuyên ngành đồng thời là đối tượng của việc dạy và học, (xem Brinton, 1989 ).
Nội dung: CBI bao gồm những khái niệm, hiểu biết, phát hiện, phát minh chuyên ngành …, không nhất thiết phải ‘sát sườn’ với một giáo trình chuyên dạy bằng tiếng Việt, nhưng nằm trong ‘cộng đồng văn bản’ (discourse community) của chuyên ngành: thuật ngữ, cấu trúc câu,… thường được dùng trong một chuyên ngành, thí dụ trong sinh học chẳng hạn. Người giảng viên chuyển đến người sinh viên những ngữ liệu để cho sinh viên cơ hội phân tích, thảo luận về nội dung ngữ liệu ấy bằng ngoại ngữ (xem Eskey, 1997). Dạng văn bản của nội dung là quan trọng. Thí dụ trong kinh doanh du lịch, loại hình ‘câu chữ’ thế nào là phổ biến.
Thuận lợi: Theo các nhà nghiên cứu về CBI thì học ngôn ngữ không thể cách ly khỏi thông tin, ý nghĩa của thông tin được cung cấp, và CBI cho người giảng viên và sinh viên một hoàn cảnh thuận lợi cho việc giao tiếp có ý nghĩa (meaningful communication) đáp ứng được nhu cầu học hỏi của sinh viên.
Câu nói rất xác đáng với CBI là ‘học ngoại ngữ bằng cách dùng ngoại ngữ’ – ‘learning a language by using it’. Nói khác đi CBI làm cho việc học ngoại ngữ cụ thể hơn, thực tế hơn dù có thể phức tạp hơn, vì là nội dung thật (authentic language content), tạo động lực cho sinh viên học kỹ hơn, nhớ lâu hơn và đắc dụng hơn.
Dạy CBI: Từ những nhận xét trên về bản chất của CBI, người giảng viên có thể nhận ra đặc trưng của CBI có khác với việc dạy tiếng Anh chung.
• Tư liệu dạy CBI: Có một số sách theo hướng CBI đã được các nhà xuất bản ESL/EFL phổ biến. Tuy vậy để đáp ứng những chuyên ngành ở các cao đẳng và đại học thì còn thiếu vắng nhiều, và những chuyên gia tiếng Anh ở nhiều nhà trường ta đã nghĩ đến và thiết kế tài liệu sử dụng nội bộ. Chắc chắn rằng những tài liệu này cần phải thực hiện trên cơ sở của ‘cộng đồng văn bản’ cùng những mục đích sư phạm và chuyên ngành (xem Content- based Intruction in the EFL literature Curriculum, Hui- Fang Shang 2006, Internet TESL Journal).
• Dạy CBI: Kỹ thuật dạy (teaching techniques) cũng cần có những điều chỉnh thích hợp. Thí dụ, đọc hiểu trở thành kỹ năng quan trọng để người sinh viên Việt Nam có thể (a) tiếp nhận kiến thức chuyên, (b) nghiên cứu, và (c) giao tiếp ngành nghề.
Nói một cách chi li hơn thì người giảng viên cần giúp sinh viên
biết những thuật ngữ chuyên ngành:
. Phát âm đúng
. Chính tả đúng và cấu trúc hình vị
. Nghĩa thường dùng trong chuyên ngành
Nhận dạng và phân tích những cấu trúc câu - đặc trưng của ngôn từ khoa học/văn học… để hiểu đúng và dùng một cách sáng tạo trong giao tiếp chuyên.
Một nhà khoa học nhân văn hay tự nhiên không nhất thiết phải thông thạo tiếng Anh (hiểu theo cách nói đời thường) nhưng phải có khả năng giao tiếp - nghe/đọc hiểu và diễn đạt nói/viết về chuyên ngành.
Do vậy, người giảng viên cần có một sự điều chỉnh từ phương pháp dạy tiếng Anh chung sang CBI, coi trọng việc ‘đọc sâu’ (intensive reading), có những hoạt động giúp sinh viên hiểu những thuật ngữ trong ngữ cảnh chuyên ngành, dùng thuật ngữ trong giao tiếp, phân tích câu để hiểu câu, dùng câu và “sáng tạo” những câu mới trong giao tiếp. Cần đặt ra những câu hỏi tổng quát và chi tiết liên hệ đến bài học để sinh viên tập dượt diễn đạt, thảo luận những đề tài trong ngành nghề. (Ở Đại họcYersin, có thể sinh viên nói chung chưa đạt được mức độ giao tiếp cao, nhưng người giảng viên cần có ý thức hướng dẫn để sinh viên có thể tự cải thiện lâu dài).
Với những ý trên, hi vọng người giảng viên tiếng Anh thiết kế được một giáo án thích hợp cho những bài CBI đạt hiệu quả.
(Theo Th.S Tạ Tất Thắng - Trường ĐH Dân Lập Yersin Đà Lạt)
|
Đặt http://giangduong.vn làm trang chủ
Đầu trang